Cudze chwalicie, swoje poznajcie... (cz. 325)
W Niewęgłoszu (gm. Czemierniki), tuż przed posesją oznaczoną numerem 132, wznosi się niezwykła kapliczka Matki Bożej Gromnicznej – drewniane dzieło ludowej sztuki sakralnej, powstałe w roku 2024. To niewielkie, lecz pełne wdzięku sanktuarium stanowi połączenie wiary, tradycji i rzemieślniczego kunsztu.
Kapliczka ma formę drewnianej altany o czterech rzeźbionych słupach. Każdy z nich nosi ślady dłuta – delikatne, nieregularne żłobienia nadają całości rustykalny charakter, przywodzący na myśl dawne dzieła wiejskich snycerzy. Słupy podtrzymują dwuspadowy daszek pokryty blachą. Drewniane elementy zdobią rzeźbione motywy roślinne – kwiaty i liście, wykonane z wielką precyzją i w duchu ludowego stylu. Cała konstrukcja kapliczki spoczywa na potężnym głazie narzutowym, który niczym odwieczny fundament łączy niebo z ziemią.
Na bocznej belce kapliczki widnieje wyraźny napis „A.D. 2024”, będący świadectwem współczesnego pochodzenia kapliczki, a także łacińska sentencja „D.O.M.” – Deo Optimo Maximo, czyli „Bogu Najlepszemu, Największemu”. Te proste, a zarazem głęboko symboliczne słowa wskazują, komu dedykowano to dzieło ludzkich rąk i serc.
We wnętrzu kapliczki, w samym jej sercu, znajduje się rzeźba Matki Bożej Gromnicznej. Maryja przedstawiona jest w długim płaszczu, z głową nakrytą chustą i gromnicą w dłoni – świecą, której płomień od wieków symbolizuje światło Chrystusa rozpraszające ciemność i chroniące przed burzami, złem oraz śmiercią. Wokół głowy Maryi znajduje się aureola, subtelnie podkreślająca Jej świętość i majestat.
U stóp Matki Bożej zobaczyć można trzy wyrzeźbione figurki wilków – motyw rzadki, a zarazem głęboko zakorzeniony w ludowej ikonografii. Wilki te mają potrójne znaczenie: są znakiem dzikiej natury, której Maryja nadaje harmonię; symbolem zła i strachu, które łagodnieje w Jej obecności; a zarazem znakiem opieki, bo według ludowych przekazów Matka Boża Gromniczna potrafiła ochronić nawet wilka przed śmiercią z rąk człowieka, zakrywając go swoim płaszczem. W Jej dłoni światło gromnicy nie tylko rozprasza ciemność – jednoczy świat ludzi i zwierząt w pokoju i miłosierdziu.
Święto Matki Bożej Gromnicznej, przypadające 2 lutego, od wieków łączy w sobie tajemnicę Ofiarowania Pańskiego i polską tradycję błogosławienia świec – gromnic. To dzień, w którym wierni od pokoleń zapalają świece w swych domach, prosząc Bogurodzicę o ochronę przed burzami, piorunami i złymi mocami. Dawniej płomień gromnicy przynoszono z kościoła do domu, by od niego zapalić ogień w piecu – znak zgody, jedności i Bożego błogosławieństwa.
Ludowe podania głoszą, że Matka Boża Gromniczna wędruje po zaśnieżonych polach, otulając płaszczem ludzi, zwierzęta i zagubione dusze. Z Jej świecy płonie światło nadziei, które nie gaśnie nawet wobec śmierci. Z tą gromnicą w dłoni odchodziły pokolenia Polaków – spokojne, ufne, z wiarą, że Pani Gromniczna przeprowadzi ich przez bramę wieczności.
Kapliczka w Niewęgłoszu nie jest więc tylko drewnianą budowlą. Jest modlitwą utrwaloną w drewnie, świadectwem wiary mieszkańców i ich szacunku dla dawnych tradycji.
Komentarze obsługiwane przez CComment